Dingen om te doen in New Orleans: een eerste oriëntatie

Je oriënteren voordat je op pad gaat

New Orleans is makkelijk om lief te hebben en makkelijk om verkeerd in te schatten bij een eerste bezoek. Op de kaart lijkt het een kuststad, en er wordt over gepraat alsof het de hoofdstad van Louisiana is. Geen van beide klopt, en beide feiten veranderen hoe je moet plannen. De hoofdstad van de staat is Baton Rouge, zo’n 130 km stroomopwaarts, een aparte stad met zijn eigen art-decoskyline en niets van de toeristische infrastructuur van New Orleans.

En New Orleans zelf ligt helemaal niet aan de Golf van Mexico: het ligt op een brede bocht van de Mississippi, ruwweg 160 km landinwaarts vanaf open water, aan de andere kant ingesloten door Lake Pontchartrain, een meer groot genoeg om een brug nodig te hebben, de Causeway, die er bijna 40 km overheen loopt. Wie die vorm begrijpt, rivier aan de ene kant, meer aan de andere, laaggelegen land ertussen, begrijpt meer van de stad dan welke lijst met bezienswaardigheden dan ook.

Dat laaggelegen land is van belang. Een groot deel van New Orleans ligt op of onder zeeniveau, drooggehouden door een stelsel van dijken en pompstations waar bewoners het grootste deel van het jaar rustig mee leven en tijdens het orkaanseizoen intensief over nadenken. Het is de reden dat bepaalde wijken rampzalig overstroomden toen de dijken het begaven tijdens Hurricane Katrina in 2005, en het is geen trivia om aan voorbij te gaan: het bepaalt hoe de stad zichzelf ziet. Deze pagina gaat niet uitgebreid in op die geschiedenis, want die verdient een eigen plek, maar het hoort wel bij het mentale beeld dat je vooraf moet hebben.

Deze gids is bewust breed opgezet. De bedoeling is om de algemene vorm van New Orleans intra-muros te schetsen, de stad zelf, voordat je verder inzoomt op de French Quarter of het Garden District, of de stad uit stapt naar de plantages, moerassen en bayous die elders op deze site aan bod komen. Zie het als de pagina die je als eerste leest, met de French Quarter-wandelgids of de Garden District-gids als de pagina’s die daarna volgen.

De oude stad: de French Quarter en zijn raster

Voor bijna iedereen begint New Orleans in de French Quarter, lokaal bekend als de Vieux Carré, de oudste wijk van de stad en de reden dat de stad daar ligt waar hij ligt. De wijk werd aangelegd in een strak, goed te belopen raster, ruwweg 13 bij 6 blokken, en dat raster is nog altijd de makkelijkste manier om erover na te denken: een compacte rechthoek die je in twintig minuten te voet oversteekt, dicht bebouwd met twee eeuwen geschiedenis.

In het hart ligt Jackson Square, geflankeerd door St Louis Cathedral, de Cabildo en de Presbytère, drie gebouwen die samen het grootste deel van de koloniale en vroeg-Amerikaanse geschiedenis van de stad omvatten. Rond het plein loopt het karakter van elke straat sterk uiteen: Royal Street neigt naar galeries en antiek, Decatur Street en de French Market naar eten en rondsnuffelen, en Bourbon Street naar de bars en de drukte waar de meeste bezoekers al van gehoord hebben, ten goede of ten kwade.

Café du Monde, aan Decatur Street, is zo ongeveer de enige verplichte stop die de stad kent, vooral voor beignets en chicory coffee, staand genuttigd, met of zonder rij. De Quarter beloont langzaam wandelen meer dan welke afvinklijst dan ook: de balkons, binnenplaatsen en gemengde Spaans-Franse koloniale architectuur zijn de eigenlijke attractie, niet één specifiek gebouw. Voor een uitgebreider beeld van hoe je er een dag doorbrengt, gaat de aparte French Quarter-wandelgids straat voor straat te werk; deze pagina hoeft alleen vast te stellen dat de Quarter compact, historisch en het best te voet te verkennen is.

Uptown en het Garden District

Een korte tramrit vanaf de Quarter langs St Charles Avenue brengt je in een compleet ander New Orleans: het Garden District en het Lower Garden District, met herenhuizen uit de tijd voor de Burgeroorlog, smeedijzeren hekken en levende eiken die ouder zijn dan de huizen zelf.

De St Charles-tram die je daarheen brengt, is op zichzelf al vermeldenswaardig: het is de oudste ononderbroken in bedrijf zijnde tramlijn ter wereld, en erin rijden is net zo goed onderdeel van de ervaring als elke halte langs de route. Binnen het Garden District is Lafayette Cemetery No. 1 de bekendste van de bovengrondse begraafplaatsen van de stad die zonder verplichte rondleiding te bezoeken is, met verhoogde graftombes als zichtbare herinnering dat het grondwaterpeil hier altijd te hoog is geweest om ondergronds te begraven.

Nog verder uptown liggen de universiteitswijken, rustiger en meer residentieel, nuttig om te begrijpen dat New Orleans een stad is waarin mensen echt wonen en niet alleen een historisch district. De Garden District- en tramgids behandelt dit gebied met de diepgang die het verdient; hier is het punt simpelweg dat de Quarter en het Garden District de twee ankerpunten zijn waartussen de meeste eerste bezoekers heen en weer bewegen.

Tremé, Frenchmen Street en het geluid van de stad

De muzikale identiteit van New Orleans beperkt zich niet tot Bourbon Street, en hoort eigenlijk ergens anders helemaal thuis. Tremé, net ten noorden van de Quarter, is een van de oudste Afro-Amerikaanse wijken in de Verenigde Staten, en Congo Square daarbinnen is waar een groot deel van de muziek van de stad zijn wortels heeft.

Locals die bezoekers naar live jazz willen sturen, sturen ze niet naar Bourbon Street maar naar Frenchmen Street in de Faubourg Marigny, een paar straten met clubs stroomafwaarts van de Quarter die onmiskenbaar lokaal zijn gebleven, ook al is de straat inmiddels bekender geworden. Het contrast tussen de twee straten, Frenchmen Street versus Bourbon Street, is een van de nuttigere dingen om vroeg te begrijpen, want het bepaalt wat voor avond je uiteindelijk krijgt.

Muziek in New Orleans is ook op een manier participatief die je elders zelden tegenkomt: second line-optochten, brassbands die door de straten van een wijk trekken, zijn evenementen van de gemeenschap zelf en geen georganiseerde shows, en er toevallig een tegenkomen is een van de fijnere vormen van geluk die een bezoeker kan hebben.

Het Central Business District, het Warehouse District en Mid-City

Weg van de historische kern huisvesten het Central Business District en het aangrenzende Warehouse Arts District de moderne skyline van de stad en de belangrijkste musea, waaronder het National WWII Museum, een van de meest bezochte attracties van de staat en een serieuze tijdsinvestering als je het goed wilt zien. Mid-City, verder weg, draait om City Park, een groen gebied dat flink groter is dan het op de kaart lijkt, met daarin het New Orleans Museum of Art en de Besthoff Sculpture Garden, een prettig tegenwicht tegen de dichtheid van de Quarter. Aan de overkant van de rivier, alleen bereikbaar per veerboot, biedt Algiers Point een rustiger, overwegend residentieel beeld van de stad en een andere kijk op de skyline.

Samen vormen deze wijken een beeld van New Orleans als een werkende stad met een goed bewaarde historische kern, geen pretpark rond één straat. Voor een vollediger beeld van wat er in al deze gebieden te doen is, gaan de museumgids van New Orleans en de gids voor het National WWII Museum in op details die deze oriëntatie bewust overslaat, net als de gids voor City Park en de Sculpture Garden.

Wat deze pagina niet probeert te doen

Bewust blijft deze pagina algemeen. De begraafplaatsen van de stad, waarvan een aantal alleen met een erkende gids te bezoeken zijn, verdienen een eigen zorgvuldige behandeling, te vinden in de gids voor de begraafplaatsen van New Orleans. De plantages langs de River Road, de moerassen en bayous ten zuiden en westen van de stad, en de rit naar Cajun country en de Gulf Coast zijn allemaal aparte bestemmingen die onder dagtrips vallen, niet onder New Orleans intra-muros.

Als je vooral geïnteresseerd bent in de Afro-Amerikaanse geschiedenis van de stad, is de gids over Afro-Amerikaans erfgoed een beter startpunt dan deze pagina. En als eten je leidraad is voor de reis, ontrafelt Creole versus Cajun food explained een onderscheid dat het waard is te begrijpen voordat je bestelt.

Een algemene oriëntatietabel

Gebied	Karakter	Benodigde tijd
French Quarter	Historisch raster, architectuur, muziek, eten	Halve tot hele dag
Garden District	Herenhuizen uit de tijd voor de Burgeroorlog, tramrit	2 tot 3 uur
Tremé / Frenchmen Street	Jazzgeschiedenis, live muziek ‘s avonds	Een avond
CBD / Warehouse District	Musea, moderne binnenstad	Halve dag
Mid-City / City Park	Kunstmuseum, beeldentuin, groen	Halve dag
Algiers Point	Rustige woonwijk aan de overkant van de rivier	1 tot 2 uur, plus veerboot

Dit zijn richttijden, geen vaste regels; hoe de stad past in een langere reis, inclusief de dagtrips erbuiten, staat in het driedaagse New Orleans-itinerarium.

Tussen de wijken reizen

Het RTA-tramnetwerk, met name de historische St Charles-lijn, verbindt het Garden District met de binnenstad en de Quarter, en een Jazzy Pass geeft onbeperkt reizen voor een dag of meerdere. De French Quarter zelf kun je het best gewoon te voet doen; het raster is klein genoeg dat een auto alleen maar parkeerproblemen oplevert, want plekken in de Quarter zijn schaars, betaald en streng gehandhaafd. Volledige details over je verplaatsen, inclusief het vliegveld, veerboten en autorijden, staan in de gids voor tram en vervoer, dus deze pagina herhaalt dat niet, behalve de constatering dat wandelen en de tram vrijwel alles hierboven bereikbaar maken.

Begeleide manieren om je eerste oriëntatie te krijgen

Voor een eerste bezoek kan een begeleid overzicht in een paar uur doen wat zelfstandig rondzwerven dagen kost om samen te voegen, zeker gezien hoeveel van het karakter van New Orleans in verhalen zit, niet alleen in gebouwen. Een algemene stadstour door New Orleans is een eenvoudige manier om de Quarter, het Garden District en de indeling van de stad in één keer te zien, met een chauffeur-gids die onderweg de geschiedenis erbij vertelt.

Voor bezoekers die meer geïnteresseerd zijn in de donkerdere kanten van het verleden van de stad, behandelt een wandeltour langs de duistere geschiedenis van New Orleans misdaad, schandalen en de minder fraaie kant van de eeuwenoude Quarter, terwijl een wandeltour rond de drinkgeschiedenis van de stad zijn stops langs kroegen combineert met datzelfde soort verhalen.

Gezinnen met kinderen hebben hun eigen versie van deze oriëntatie: een wandeltour speciaal voor kinderen brengt de piraten, spoken en legendes van de Quarter op een niveau dat jonge bezoekers geboeid houdt in plaats van achter de volwassenen aan te sjokken. En voor een bezoek dat zich over meerdere attracties en wijken uitstrekt, kan een meervoudige attractiepas voor verschillende bezienswaardigheden van de stad voordeliger uitpakken dan losse tickets kopen, zeker als musea naast het wandelen op je lijstje staan.

Niets hiervan vervangt het zelf doorlopen van de Quarter, en niets ervan is een vervanging voor de uitgebreidere wijkgidsen die door deze pagina heen worden gelinkt. Het zijn snelle manieren om in je eerste uren in de stad de ligging van het land te leren kennen, voordat je beslist welke wijken een langzamere, tweede blik verdienen.

Praktische opmerkingen voor een eerste bezoek

Een paar dingen zijn de moeite waard om te weten voordat je op pad gaat, zelfs op dit algemene niveau. Fooien worden verwacht in restaurants, bars en begeleide tours, doorgaans 18 tot 20 procent, en omzetbelasting wordt bij de kassa opgeteld in plaats van in de prijs op het schap te staan. In de French Quarter mag je open flessen alcohol op straat meenemen, in een plastic go-cup, een van de weinige plekken in de Verenigde Staten waar dat legaal is, al geldt dat alleen binnen dat gebied en niet voor glazen flessen.

Zomers zijn lang, heet en behoorlijk vochtig, terwijl winters mild zijn maar voor een paar dagen fel koud kunnen worden; lente en herfst zijn de aangenaamste seizoenen om de stad te voet te verkennen. Niets hiervan is uniek voor één wijk, wat mede verklaart waarom het op deze oriëntatiepagina staat in plaats van weggestopt in een wijkspecifieke gids.

Waar je vanaf hier naartoe kunt

Als dit je eerste blik op New Orleans is, zijn de logische volgende stappen de French Quarter-wandelgids voor de historische kern, de Garden District- en tramgids voor de herenhuizen van uptown, en de categorie geschiedenis en cultuur als musea en erfgoedsites je prioriteit zijn.

Voor de gebieden buiten de stad zelf, de plantages, moerassen en Cajun country, begin je bij dagtrips vanuit New Orleans in plaats van te proberen ze in een stadsbezoek te persen. Waar je ook begint, houd de vorm in gedachten waarmee deze pagina opende: een oud rasterpatroon van straten tussen een rivier en een meer, grotendeels onder zeeniveau, met een cultuur die net zo goed rond muziek en eten is opgebouwd als rond welk landmark dan ook.